Ngày 19/5, Bộ Tư pháp tổ chức hội nghị tổng kết việc thi hành Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến. Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng chủ trì hội nghị. Cùng tham dự có Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đặng Hoàng Oanh và đại diện các bộ, ngành, địa phương. Tại điểm cầu Khánh Hòa, tham dự hội nghị có đại diện các Ban của Hội đồng nhân dân tỉnh, các cơ quan chuyên môn thuộc UBND tỉnh và Sở Tư pháp tỉnh Khánh Hòa.
Quang cảnh tại điểm cầu Khánh Hòa. (Ảnh: Nguyễn Phú)
Phát biểu khai mạc, Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng nhấn mạnh, Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật thời gian qua đã tạo hành lang pháp lý quan trọng cho công tác xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật. Tuy nhiên, trong bối cảnh nhiều chủ trương lớn của Đảng về đổi mới công tác xây dựng, tổ chức thi hành pháp luật được ban hành, yêu cầu tiếp tục sửa đổi, hoàn thiện quy trình xây dựng pháp luật ngày càng cấp thiết.
Theo Bộ trưởng Bộ Tư pháp, Nghị quyết số 66-NQ/TW, ngày 30/4/2025 của Bộ Chính trị về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật cùng với Kết luận số 09-KL/TW, ngày 10/3/2026 về hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam đã đặt ra nhiều yêu cầu mới đối với việc xây dựng văn bản quy phạm pháp luật. Trong đó có các định hướng về xác định thứ bậc của hệ thống pháp luật, mở rộng phạm vi áp dụng của các nguồn bổ trợ và hoàn thiện nguyên tắc áp dụng pháp luật trong trường hợp có quy định khác nhau đối với cùng một vấn đề.
Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng cho biết, Bộ Chính trị đã giao Đảng ủy Chính phủ chỉ đạo Đảng ủy Bộ Tư pháp chủ trì nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, trình Quốc hội xem xét tại Kỳ họp thứ 2 năm 2026 và dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/3/2027. Do đó, việc xây dựng luật mới thay thế Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2025 là yêu cầu khách quan nhằm đáp ứng yêu cầu đổi mới quy trình xây dựng pháp luật trong giai đoạn mới.
Tại hội nghị, các đại biểu tập trung đánh giá toàn diện kết quả thi hành Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật và các văn bản hướng dẫn thi hành; phân tích những tồn tại, hạn chế và nguyên nhân trong quá trình triển khai thực hiện. Đồng thời, các ý kiến cũng tập trung thảo luận về định hướng hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật theo hướng chuyên nghiệp, linh hoạt, hiệu quả và phù hợp với thực tiễn.
Báo cáo tại hội nghị, Vụ trưởng Vụ Công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật Nguyễn Quốc Hoàn cho biết, thời gian qua chất lượng xây dựng và ban hành văn bản quy phạm pháp luật tiếp tục được nâng lên; nhiều văn bản được ban hành kịp thời nhằm thể chế hóa chủ trương của Đảng, phục vụ sắp xếp tổ chức bộ máy, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, chuyển đổi số và phát triển kinh tế - xã hội.
Tuy nhiên, hệ thống văn bản quy phạm pháp luật hiện vẫn còn cồng kềnh, nhiều tầng nấc, phát sinh tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn và gây khó khăn trong áp dụng. Một số quy định chưa rõ ràng về thẩm quyền ban hành, hiệu lực pháp lý, quy trình xây dựng chính sách và xử lý các vấn đề phát sinh trong thực tiễn. Công tác đánh giá tác động chính sách, kỹ thuật lập pháp và trách nhiệm giải trình ở một số cơ quan còn hạn chế.
Từ thực tiễn đó, các đại biểu đề xuất tiếp tục rà soát, đơn giản hóa hệ thống văn bản quy phạm pháp luật; thu gọn đầu mối, hình thức văn bản; xác định rõ thứ bậc hiệu lực pháp lý giữa các loại văn bản nhằm khắc phục tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn. Đồng thời, tăng cường chất lượng xây dựng chính sách, nâng cao hiệu quả công tác thẩm định, phản biện xã hội và gắn kết chặt chẽ giữa xây dựng với tổ chức thi hành pháp luật.
Nguyễn Phú