GIẢI ĐÁP PHÁP LUẬT

Phân biệt tội danh

Hỏi: Cháu tôi được người chị nhờ đến nhà chở giúp về nơi nó ở trọ để tránh bị chồng hành hung. Khi đến gặp chị gái, người anh rể chửi bới nó, tát vào mặt nó, thậm chí chửi cả bố mẹ nó nhưng nó vẫn nín chịu. Khi nó chở chị đi thì người anh rể xông đến kéo chị nó ngã xuống đất và lôi vào nhà. Thấy vậy, nó giằng co người anh rể thì người này chụp một cái cây đánh nó liên tiếp. Lúc này nó chụp được cục đá và đánh mạnh vào đầu làm người anh rể bất tỉnh và chết tại bệnh viện do chấn thương sọ não. Bây giờ công an đang điều tra. Có người nói nó phạm tội giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh nhưng có người nói nó giết người do vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng. Xin hỏi cái nào mới đúng, hình phạt của mội tội như thế nào?

Phan Khánh Linh (Cam Ranh)

Trả lời: Theo Bộ luật Hình sự, tội giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh được quy định: “Người nào giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh do hành vi trái pháp luật nghiêm trọng của nạn nhân đối với người đó hoặc đối với người thân thích của người đó, thì bị phạt tù từ sáu tháng đến ba năm”.

Còn tội giết người do vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng được quy định: “Người nào giết người trong trường hợp vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến hai năm hoặc phạt tù từ ba tháng đến hai năm”.

Như vậy, có thể thấy trong trường hợp bà trình bày, nếu chỉ xét bề ngoài thì rất khó phân biệt cháu bà phạm tội nào trong số 2 tội trên. Do đó, khi làm rõ vụ án, cơ quan tố tụng sẽ làm rõ yếu tố chủ quan và khách quan trong hành vi của cháu bà để xác định tội danh. Đó là khi phạm tội, tinh thần cháu bà như thế nào? Có tức giận vì hành vi, lời nói của người anh rể không. Nếu hành vi tiếp theo đó của cháu bà xuất phát từ sự kích động vì những hành vi trái pháp luật nghiêm trọng của người anh rể thì có thể cháu bà phạm tội giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh.

Trong trường hợp, hành vi cầm đá để đánh lại người anh rể của cháu bà là cần thiết để phòng vệ khi bị anh rể đánh thì cơ quan tiến hành tố tụng sẽ làm rõ yếu tố chống trả, phòng vệ đó có chính đáng hay không, cháu bà chỉ muốn phòng vệ hay có ý định gây thương tích hoặc tước mạng sống của người anh rể hay không. Theo quy định hiện hành, việc phòng vệ được coi là chính đáng khi nó tương xứng với hành vi tấn công. Tức là mức độ đáp trả (từ hành vi đến hung khí, vũ khí…) là tương đương nhau.

Về mức hình phạt, thì tội giết người do tự vệ có mức phạt nhẹ hơn.

Luật gia MINH HƯƠNG

Các tin khác